Almanca Telaffuz Kuralları ve Okunuş Rehberi (Sesli Örnekli)
Almanca öğrenmeye başlarken en çok zorlandığı, ancak günlük hayatta en sık kullandığı konulardan biri de
telaffuz (die Aussprache) oluyor. Çünkü yazılış ile okunuş arasında çoğu zaman fark var. Ama
endişelenmeyin: Almanca telaffuz kurallarını adım adım öğrendiğinizde, kelimeleri hem daha
doğru söyleyecek hem de çok daha rahat anlayacaksınız.
Bu yazıda, IPA (uluslararası fonetik alfabe: UFA) gibi karmaşık semboller yerine gündelik ve anlaşılır açıklamalarla
Almancanın temel telaffuz kurallarını bulacaksınız. Türkçeye benzer yönleri, dikkat edilmesi gereken farklılıkları
ve bolca örneği sizin için derledim.
En sonda da konuyu pekiştirmeniz için kısa bir video ekledim. Hadi başlayalım!
Sert Sessiz Yumuşaması
Türkçede olduğu gibi Almancada da sert sessiz yumuşaması (daha doğrusu sertleşmesi) vardır.
“g” harfi kelime sonundaysa genellikle sertleşerek “k” gibi okunur. Hemen aşağıdaki butonlara tıklayarak telaffuzu sesli dinleyebilirsiniz.
“d” ile biten kelimeler “t” olarak okunur. (sind, seid gibi.)
1. Almanca “ai” veya “ei” telaffuzu “ay”
Almancada ai ve ei harf
kombinasyonları yan yana geldiğinde, Türkçedeki ay sesi gibi okunur. Örneğin Mai (Mayıs)
kelimesi “may” veya Ei (yumurta) kelimesi “ay” şeklinde telaffuz edilir.
Not: Almancaya dahil olan yabancı kelimeler geldiği
ülkede nasıl okunursa öyle okunur. Örnek: E-Mail (imeyl).
2.
“ie” harfleri telaffuzu “ii”
Almancada ie harfleri yan yana geldiğinde, uzun bir
i sesi (ii) olarak okunur. Bu kombinasyonda e harfi okunmaz, sadece kendinden önceki
i harfini uzatma (Dehnungs-e) görevi görür.
Örnekler:
die Biene – biine (bal arısı)
nie – nii (asla, hiçbir zaman)
die Vier – fiia (dört) [“r” harfi sonda olunca “a”
olarak okunur. Aşağıda var.)
die Sieben: ziibın (yedi)
hier: hiia (burada)
3. “er” okunuşu “a”, “ea”
Evet farkındayım bu size biraz karışık gelecek. Ama inanın biraz
pratikle bu işi çözeceksiniz.
Almancada -er hecesi kelime sonundaysa, genellikle
tam bir “r” sesi yerine a ile ea arasında bir sesle (vokalize R) okunur. Ancak
kelime başında veya vurgulu bir hecede yer alıyorsa (örn: er, wer) “er” sesi daha net duyulur.
das Hundert – hundart (yüz) Buradaki “r” harfi neredeyse
söylenmez.
4.
Almancada kelimenin sonu “el” ile biterse telaffuzu “il” kelimenin sonu “el” ile
biterse telaffuzu “il”
Almancada kelime sonu -el ile bitiyorsa, bu ek
Türkçedeki il ile ıl sesi arasında, kısa ve boğuk (Schwa sesi) bir şekilde telaffuz
edilir. Örneğin Apfel (elma) kelimesi “ap-fıl” şeklinde biter.
die Frühlingszwiebel – früülingstsviibıl (Yeşil soğan, taze soğan)
5. Almanca kelimenin sonu “e” ile
biterse telaffuzu “ı”
Kelime sonları “-e” ile bittiğinde “ı”
olarak okunur.
die Frage – fragı (soru, bahis, dava, sorun, sual, sorgu)
die Sorge – zorgı (endişe, huzursuzluk, kaygı, tasa,
üzüntü)
6.
Almanca kelimenin sonu “r” ile biterse telaffuz “a”
Bir sözcük “-r” harfi ile biterse o zaman
“a” olarak okunur.
Örnekler:
für – füa (için)
die Tür – die Tüa (kapı)
er – ea (o, eril)
Eğer kelime ortasında olmuş olsaydı bu “r” harfi, kökleyerek (genizden) değilde, belli belirsiz hafiften “r” harfi
ile “g” harfi arasında bir ses çıkartıyormuş gibi söylenecekti.
İşte örnekler:
der Beruf (be-ğuf / be-guf gibi) – Meslek
das Büro (bü-ğo) – Ofis
das Gerät (ge-ğeet) – Cihaz / Alet
veraten (fe-ğa-tın) – İhanet etmek / Ele vermek
die Garage (ga-ğa-je) – Garaj
die Gitarre (gi-ta-ğe) – Gitar
korrigieren (ko-ği-gi-ren) – Düzeltmek
7.
“eu” veya “äu” telaffuzu “oy”
Almancada eu ve äu harf çiftleri
yan yana geldiğinde, Türkçedeki oy sesi gibi okunur. Örneğin Euro kelimesi “oy-ro”,
Häuser kelimesi “hoy-za” şeklinde telaffuz edilir.
Örnekler:
der Euro – oy-ro (Avrupa Birliği para birimi)
neu – noy (yeni)
die Häuser – hoyza (evler)
heute – hoytı (bugün)
neun – noyn (dokuz)
8.
“h” harfinin seslendirmesi:
Almancada h harfi, sadece kelime veya hece başında
yer aldığında normal “h” olarak okunur. Ancak şayet ünlü bir harften sonra geliyorsa (örn: gehen,
Uhr) okunmaz, sadece kendinden önceki ünlü harfi uzatma (uzun okutma) görevi görür.
die Uhr – uua -(saat)
die Fahne – faanı (bayrak, afiş)
das Ohr – ooa – (kulak, işitme organı)
9. Bizdeki B harfine
benzeyen Almanca Eszett “ß” telaffuzu “ss”
Almancadaki Eszett “ß” harfi Türkçedeki “B” harfi ile aynı değildir. Bu harf özel bir karakterdir ve bazı yerlerde “ss” olarak da görülebilmektedir. Almancada “ss” yerine “ß” kullanılır. Bu harfi hiçbir zaman kelime başında bulunmaz ve büyük harfi yoktur. Alfabe özelliklerinden bahsederken bu konuya değinmiştim.
Şimdi buranın başlığına ve URL’ine bakın! Ben başlığa (ß) yazıyorum fakat bilgisayar sistemleri UTF-8 standardına
göre otomatik size (ss) gösteriyor. Şu anda baktığınız sayfanın adresi şu:
https://almancaabc.com/almanca-telaffuz-kurallari-die-aussprache/#almanca-ss-nasil-okunur
ß harfinin kodu: U+00DF yani SHARP S [çift s].
Türkçe yazmak için kullanacağınız klavyedeki kombinasyonu ise budur:
alt + 0223
ß “estset” olarak kodlanır ancak çift s “ss” şeklinde okunur.
10. “s” harfinin
okunuşu hem “z” hem “s”
Bu istisna telaffuzlardan biri.
Eğer “-s” harfi kelimenin başındaysa *genellikle “z”
olarak okunur.
➡️ Neden genellikle dedik çünkü Almanca’ya giren yabancı kelimeler
geldiği ülkede nasıl okunuyorsa o şekilde okunur. single kelimesi İngilizce bir kelimedir ve “singıl” olarak okunur. zingıl
değil.
Dikkat ❗ Ancak “-s” harfi 3 yerde “z” olarak değil
de “s“ olarak okunur.
Kelime sonuna geldiğinde z değil, s olarak okunur.
İki ss (ß) yan yana geldiğinde z değil, solarak okunur.
das Wasser – vassa (su)
die Kasse – kassı (kasa)
der Fuß – fuss (ayak)
“s” harfinden sonra t veya p gelir ise z değil, s olarak okunur. Not: Kendinden önce
okuması sesli harf gelirse o zaman böyle seslendirilir. Gelmezse şıt veya şıp olarak okunur. (o biraz daha
aşağıda)
der Westen – vestın (batı, israf)
Kleinostheim – Klaynostaym
die Küste
ist – Mein Name ist Ahmet Kaya.
der Aspekt – (görünüş)
der Espresso – (çok koyu kavrulmuş kahve) gibi örnekleri çoğaltabiliriz.
* Not: Kuzey Almanya’da başa gelen “s”
harfi sıklıkla “z” harfi olarak okunurken Avusturya veya Güney Almanya gibi yerlerde “s” harfi
olarak okunur. Bu durum Almanya’daki yöresel (diyalekt ya da lehçe) denilen farklılıklardan kaynaklanır.
11. “sp” ve
“st” telaffuzu sırasıyla “şıp” ve “şıt”
Bu kuralı anlamanın en kolay yolu heceleme
yöntemidir. Almancada “sp” ve “st” harflerinin okunuşu tamamen hangi hecede olduklarına bağlıdır.
1. KURAL: Hece Başıysa “Ş” Okunur
Eğer sp veya st harfleri bir hecenin başlangıcındaysa (ister kelimenin en başında,
ister ortasında olsun), “ş” sesiyle başlar.
der Sport (Şport) → Tek hecedir ve başta olduğu için “ş” okunur.
der Spiegel (Şpii-gel) → Hece başında olduğu için “ş” okunur.
das Bei-spiel (Bay-şpil) → Dikkat! Burada kelime iki parçadır. İkinci hece “spiel” (oyun)
kelimesi olduğu için yine “ş” ile başlar.
das Ge-spräch (Ge-şpreh) → Heceler ayrıldığında “sp” harfleri “spräch” hecesinin başındadır, bu
yüzden “ş” okunur.
2. KURAL: Hece Sonundaysa veya Bölünüyorsa “S” Okunur
Eğer bu harfler hecenin sonunda kalıyorsa veya heceleme yapıldığında s ve t
birbirinden ayrılıyorsa, normal “s” sesi verilir.
ist (ist) → Kelime ve hece sonunda olduğu için normal “s”.
der Wes-ten (ves-tın) → Dikkat! Hecelerken “s” harfi ilk hecede (Wes), “t” harfi ikinci hecede
(ten) kalır. Birlikte olmadıkları için “ş” sesi çıkmaz.
der Kas-ten (kas-tın) → Aynı şekilde “s” ve “t” farklı hecelere düştüğü için normal okunur.
die Kunst (kunst) → Hece sonunda oldukları için normal okunur.
Özetle: Ağzınızdan tek seferde “SP” veya “ST” diye çıkıyorsa (Spiegel, Sport) “Ş” yapın. Ama harfler
ayrılıyorsa (Wes-ten) normal okuyun.
12. “sch” telaffuzu
“ş”
Almancada sch harf üçlüsü yan yana geldiğinde, her
zaman Türkçedeki ş sesi olarak okunur. Bu kombinasyon kelimenin neresinde olursa olsun (başta, ortada
veya sonda) kural değişmez.
Almancada tsch harf kombinasyonu yan yana
geldiğinde, Türkçedeki ç harfi gibi okunur. Alman alfabesinde doğrudan “ç” harfi bulunmadığı için, bu
sesi vermek adına t, s, c, h harfleri bir arada kullanılır.
Almancada z harfi, Türkçedeki gibi yumuşak bir “z”
sesiyle değil, daima sert bir ts sesiyle okunur. Örneğin Zeit (zaman) kelimesi “zayt” değil,
“tsayt” şeklinde telaffuz edilir.
15. Almanca “ch”
telaffuzu 4 farklı şekilde yapılır:
Almancada ch harf kombinasyonu, kendinden
önce gelen harfe göre iki temel sese (Ich-Laut ve Ach-Laut) sahiptir. Kalın ünlülerden (a, o, u) sonra gelirse
boğazdan gelen hırıltılı bir h (Ach-Laut), ince ünlülerden (i, e, ö, ü) sonra gelirse daha yumuşak
bir tıslama sesi (Ich-Laut) olarak okunur.
“ch“, Almancaya has tipik bir sestir ve öğrenmesi
biraz pratik gerektirir. Detaylı kurallar şöyledir:
1. ch kelime başında gelirse k olarak okunur.
der Christ
China (istisna, iki şekilde de telaffuz
edilir)
das Chlor
2. ch; a, o, u gibi harflerinden sonra gelirse sert
h olarak okunur. Genizden gelir ve hırıltılı çıkar. Başka bir deyişle; “ch” kalın sesli harflerden sonra
gelir ise Türkçedeki “kahraman, ahkam” sözcüklerindeki gibi gırtlaktan, dilin arka ucu ile arka damak arasından
çıkarılan bir [h] sesi gibi okunur.
das Lachen
kochen
der Kuchen
das Buch (kitap)
3. ch; i, e gibi gibi harflerden sonra gelirse çalınamayan
ıslık sesi gibi okunur. Başka bir deyişle; ch [h] olarak okunur; İnce sesli ve ünsüzlerden sonra “ch”
geliyorsa, Türkçedeki “hindi, hikmet” kelimelerindeki “hi” sesi gibi dilin orta kısmı damağa yaklaştırılarak okunur.
ich
das Licht
die Küche
nicht
mich (beni)
4. ch harflerinden sonra s harfi gelirse k olarak
telaffuz edilir.
Almancada -chen küçültme eki, Türkçedeki
-cik ekinin karşılığıdır. Telaffuz edilirken yumuşak bir h ve y
karışımı (şhyen) sesi verir (Ich-Laut). Örneğin Mädchen (kız çocuğu) kelimesinde bu ses net olarak duyulur.
das Märchen (masal)
das Häuschen (küçük ev, evcik)
Not: Bu “-chen” eki bir kelimenin sonuna gelince Türkçedeki cik/cuk anlamını verir. Geldiği kelimeyi küçültür. Mesela; ev, evcik; kedi, kedicik olur.
17. “ig” telaffuzu Yüksek Almancada ich ile aynı
Almancada kelime sonuna gelen -ig eki, genellikle
yumuşak bir ih (Ich-Laut) sesiyle okunur (örn: fertig [featiıh]). Ancak bazen, özellikle
Güney Almanya’da ik olarak telaffuz edildiği de duyulabilir.
18. “pf” telaffuz f
gibi
Almancada pf harf çifti, dudakların önce
p pozisyonunu alıp hemen ardından f sesini çıkarmasıyla (pff) şeklinde telaffuz
edilir. Her iki ses de duyulmalıdır, ancak p sesi çok kısa ve patlamalıdır.
das Pferd (at)
das Pfad (dar yol)
die Phantasie
der Delphin
der Philosoph (filozof, felsefeci)
19. İstisna
Almanca’ya farklı ülkelerin dillerinden giren kelimeler geldiği
yerde okunduğu gibi okunur.
der Job – yob değil de cob (iş)
Video fideo değil de video (video)
Uzun Okunan Harfler
Telaffuzu en çok etkileyen faktörlerden biri kelimelerin içindeki harflerin uzun veya kısa okunması durumları.
Nasıl yani?
Böyle:
Sözlüklerde altı çizili harf görürseniz o harf normal halinden bir tık daha uzun okunuyor.
Örnekler:
der Tag
wer
Kısa Okunan Harfler
Altında nokta varsa bu harfler uzatılmadan (kısa) okunur.
1. Sayfa: Almanca Telaffuz Kuralları (A1 Seviyesi Ders Notları)2. Sayfa: Almanca Telaffuz Kuralları (A1 Seviyesi Ders Notları)
Almancada “ai” ve “ei” harfleri nasıl okunur?
Almancada hem “ai” hem de “ei” yan yana geldiğinde “ay” şeklinde telaffuz edilir. Örneğin; “das Ei” (ay) veya “der Mais” (mays).
“sp” ve “st” harfleri her zaman mı “ş” olarak okunur?
Hayır, bu kural sadece kelime veya kök başında geçerlidir (şıp/şıt). Kelime ortasında veya sonunda geldiğinde düz “s” olarak telaffuz edilirler (örn: ist, Westen).
“ch” harfinin iki farklı okunuşu (Ach-Laut vs. Ich-Laut) nedir?
“ch” kalın sesli harflerden (a, o, u) sonra hırıltılı bir “h” gibi (Ach-Laut), ince sesli harflerden (i, e, ö, ü) sonra ise yumuşak bir tıslama sesi gibi (Ich-Laut) okunur.
Almancadaki “v” harfi neden bazen “f” bazen “v” okunur?
Almanca kökenli kelimelerde “v” harfi “f” olarak okunur (örn: Vater). Ancak yabancı kökenli kelimelerde (örn: Video) orijinalindeki gibi “v” olarak telaffuz edilir.
“ß” harfi ile “ss” arasındaki fark telaffuza yansır mı?
Her iki yazım da sert bir “s” sesine karşılık gelir. Temel fark şudur: “ß” harfinden önce gelen sesli harf genellikle uzun okunur, “ss” harfinden önce gelen sesli ise kısa okunur.
Saygılarımızla
Editör: Ahmet K. (Aschaffenburg’dan Sevgilerle 🇩🇪) AlmancaABC Eğitim Koordinatörü & Expat
Değerli geri bildiriminiz için çok teşekkür ederiz.
Amacımız, Almancayı herkes için olabildiğince anlaşılır kılmaktır. Konuyu anlamanıza yardımcı olabildiğimize ve içeriklerimizin faydalı olduğuna çok sevindik. Bu tür yorumlar, doğru yolda olduğumuzu gösteren en büyük motivasyon kaynağımızdır.
Emeğinize sağlık çok anlaşılır olmuş. bu kadar, kafa karıştırmadan anlatan, öğreten olduğunuz için ayrıca teşekkür ediyorum.
Çok teşekkür ederiz Sema Hanım! 😊 Yorumunuz bizi çok mutlu etti. Amacımız Almanca’yı sade, anlaşılır ve kafa karıştırmadan öğretmekti; bunu size hissettirebildiysek ne mutlu bize. Almanca yolculuğunuzda her zaman yanınızdayız, aklınıza takılan her konuda bize ulaşabilirsiniz. Başarılar dileriz! 🚀
mükemmel
Emeğinize sağlık, muhteşem olmuş
Merhaba, kıymetli emekleriniz için teşekkürler.
Bir sorum olacak; -sp sadece kelime başında mı şıp diye okunur? Kelime içine gelen örneklerde de aynı şekilde telaffuz edildiğini gördüm. Kafam karıştı.
“sp” veya “st” ile başlayan kelimeler yani bu harfler kelime başında gelirse “şıp” veya “sıt” olarak telaffuz edilir.
Bu konuda en pratik yöntem ‘Heceleme Kuralı’dır:
Hece Başıysa "Ş" Okunur: Eğer sp veya st harfleri hecenin başına geliyorsa (ister kelime başı olsun, ister ortası) "ş" diye okunur. Örnek: Sport (Şport), Bei-spiel (Bay-şpil), Ge-spräch (Ge-şpreh).
Heceler Bölünüyorsa "S" Okunur: Eğer heceleme yaparken s ve t harfleri birbirinden ayrılıyorsa, "ş" sesi çıkmaz, normal okunur. Örnek: Wes-ten (Ves-tın), Kas-ten (Kas-tın).
Yani kural ezberlemek yerine hecelerine ayırmak en garantisi!
Harikasınız o kadar güzel ve anlaşılır anlatmışsınız ki bize sadece tekrarlayarak öğrenmek kalmış. Elinize emeğinize sağlık çok teşekkür ederiz
Merhaba Duygu Hanım,
Değerli geri bildiriminiz için çok teşekkür ederiz.
Amacımız, Almancayı herkes için olabildiğince anlaşılır kılmaktır. Konuyu anlamanıza yardımcı olabildiğimize ve içeriklerimizin faydalı olduğuna çok sevindik. Bu tür yorumlar, doğru yolda olduğumuzu gösteren en büyük motivasyon kaynağımızdır.
Almanca öğrenme yolculuğunuzda başarılar dileriz.
Saygılarımızla,
AlmancaABC Ekibi
Emeğinize sağlık çok anlaşılır olmuş. bu kadar, kafa karıştırmadan anlatan, öğreten olduğunuz için ayrıca teşekkür ediyorum.
Çok teşekkür ederiz Sema Hanım! 😊 Yorumunuz bizi çok mutlu etti. Amacımız Almanca’yı sade, anlaşılır ve kafa karıştırmadan öğretmekti; bunu size hissettirebildiysek ne mutlu bize. Almanca yolculuğunuzda her zaman yanınızdayız, aklınıza takılan her konuda bize ulaşabilirsiniz. Başarılar dileriz! 🚀
mükemmel
Emeğinize sağlık, muhteşem olmuş
Merhaba, kıymetli emekleriniz için teşekkürler.
Bir sorum olacak; -sp sadece kelime başında mı şıp diye okunur? Kelime içine gelen örneklerde de aynı şekilde telaffuz edildiğini gördüm. Kafam karıştı.
“sp” veya “st” ile başlayan kelimeler yani bu harfler kelime başında gelirse “şıp” veya “sıt” olarak telaffuz edilir.
Bu konuda en pratik yöntem ‘Heceleme Kuralı’dır:
Yani kural ezberlemek yerine hecelerine ayırmak en garantisi!
Not: Konu içinde seslendirmeleri bulabilirsiniz.
Kolay gelsin 🙂